UE mówi „dość”. Parlament chce końca testów na zwierzętach

‍

Parlament Europejski przyjął rezolucję wzywającą Komisja Europejska do opracowania kompleksowego planu działania, którego celem ma być stopniowe wycofanie wykorzystywania zwierząt w badaniach naukowych i eksperymentach. Dokument zakłada stworzenie jasnych ram czasowych, konkretnych celów oraz tzw. kamieni milowych, które mają przyspieszyć przejście na metody badawcze niewymagające udziału zwierząt.

‍

Rezolucja jednoznacznie wskazuje na potrzebę promowania podejść opartych na biologii człowieka, takich jak nowoczesne modele laboratoryjne i obliczeniowe, które mogą skutecznie zastąpić testy na zwierzętach.

‍

Plan odpowiedzialnością całej Unii

‍

Europosłowie podkreślili, że opracowanie planu nie może spoczywać na barkach pojedynczej instytucji. Ma się nim zająć międzyagencyjna grupa robocza wysokiego szczebla, skupiająca wszystkie kluczowe dyrekcje generalne Komisji Europejskiej oraz agencje UE. Istotnym elementem ma być również ścisła współpraca z państwami członkowskimi i zainteresowanymi stronami, aby zapewnić realne i mierzalne efekty.

‍

Parlament wskazał także na konieczność priorytetowego finansowania badań nad metodami alternatywnymi oraz wdrożenia szerokich programów szkoleniowych dla środowiska naukowego.

‍

Miliony zwierząt w laboratoriach

‍

Każdego roku w Unii Europejskiej w inwazyjnych eksperymentach wykorzystywanych jest blisko 10 milionów zwierząt – w tym myszy, szczury, króliki, psy, koty oraz małpy. Co istotne, skala ta pozostaje niemal niezmienna od dekady, mimo istniejących inicjatyw mających ograniczać takie praktyki.

‍

Parlament Europejski zauważa, że choć funkcjonują mechanizmy mające na celu redukcję i udoskonalanie testów na zwierzętach, wciąż brakuje spójnej, skoordynowanej strategii, która pozwoliłaby je całkowicie zastąpić.

‍

Poparcie społeczne i nacisk obywateli

‍

Apel o ogólnounijny plan działania znajduje silne poparcie społeczne. Badania opinii publicznej pokazują, że aż 72% obywateli UE oczekuje od Komisji Europejskiej wyznaczenia wiążących terminów i celów odejścia od testów na zwierzętach. Potwierdza to również sukces inicjatywy obywatelskiej Europejska Inicjatywa Obywatelska „Ratuj kosmetyki nietestowane na zwierzętach”, która w niespełna trzy tygodnie zebrała ponad 119 tysięcy podpisów.

‍

Nauka bez zwierząt – przyszłość badań

‍

Nowoczesne technologie, takie jak organy na chipach, modele oparte na metabolizmie człowieka czy zaawansowane symulacje komputerowe, coraz częściej postrzegane są jako przełom w badaniach biomedycznych. Oferują one nie tylko większą trafność danych – opartych bezpośrednio na biologii człowieka – lecz także potencjalne korzyści dla zdrowia publicznego, od prewencji po leczenie chorób.

‍

Dodatkowo metody te mogą przyspieszyć ocenę bezpieczeństwa substancji chemicznych oraz zmniejszyć liczbę nieudanych projektów w rozwoju leków. Rynek technologii badawczych bez udziału zwierząt rozwija się dynamicznie, notując średnioroczny wzrost na poziomie około 12%.

‍

Przykład zza oceanu

‍

Jako punkt odniesienia wskazywana jest decyzja Environmental Protection Agency w USA, która zapowiedziała redukcję wymagań dotyczących testów na ssakach i odpowiadającego im finansowania o 30% do 2025 roku oraz całkowite odejście od takich badań do 2035 roku. Procesowi temu towarzyszy szczegółowa mapa drogowa, pokazująca, jak prowadzić ocenę bezpieczeństwa bez testów na zwierzętach.

‍

Głos nauki i organizacji społecznych

‍

Rezolucję poparło ponad 100 uznanych naukowców oraz Europejska Platforma Konsensusu ds. Alternatyw. Według nich unijny plan działania może znacząco ułatwić transformację w kierunku nauki bez udziału zwierząt, dzięki wspólnym priorytetom, lepszej alokacji środków i współpracy międzyinstytucjonalnej.

‍

Organizacje pozarządowe nie kryją, że głosowanie ma wymiar symboliczny. Jak podkreślają, to przełomowy moment zarówno dla dobrostanu zwierząt, jak i dla rozwoju badań istotnych dla zdrowia ludzi oraz ochrony środowiska.

‍